YAYGIN GECE RAHATSIZLIĞI : HORLAMA

Horlama kişisel bir özellik mi, tedavi edilmesi gereken bir rahatsızlık mı? Yoksa önemli bir hastalığın belirtisi mi? Yalnız horlayana değil yanında uyuyan kişiye hatta komşu odalara da rahatsızlık verebilen bir sorunun ne kadar yaygın olduğu konusunda kimsenin bir şüphesi yoktur sanırım. İşte bu nedenle irdelemeye değer bulduğum bu konuda konuştuğum Kulak Burun Boğaz Hastalıkları Uzmanı, Doç. Dr. Hasan Tanyeri, 1990 yılında Hacettepe Tıp Fakültesinde tamamladığı KBB ihtisasının ardından 10 yıl süreyle ABD’de çalışmış ve bu arada “burun ve sinüs hastalıkları” konusunda üst ihtisas yapmış. Dr. Tanyeri, “Horlama, tıkanmaya yatkın bir hava yolunun belirtisidir. Gerçekte, horlama sesi, daralmış hava yollarında vücudun fazlasıyla çaba harcayarak nefes almaya çalışmasından kaynaklanmaktadır. Uyku sırasında, üst solunum yolunu oluşturan burun, yumuşak damak, küçük dil ve dil kökü gibi yapıların birlikte ya da ayrı ayrı çökmelerinden ve titreşimlerinden kaynaklanan bu tatsız, rahatsız edici gürültü oluşur.” diyor ve “ Ancak, horlama her zaman masum değildir, bazen yaşamı bile tehdit edebilen ‘‘uyku apnesi’’ denilen tehlikeli bir hastalığın belirtisi olabilir.” diye ilave ediyor.

Peki, horlama şikayeti olanlar ne yapmalı? İşte Dr. Tanyeri’nin bu konudaki tavsiyeleri: “Kilolu olanlar, burun içerisinde nefes almaya engel hastalıkları olanlar, boğazda sarkık ve gevşek dokuları olanlar ve genetik olarak horlamaya yatkın olanlar bu sorunla karşı karşıya kalmaktadırlar. Horlama sadece eşleri uykusuz bırakan basit bir sorun değildir. Geceleri horlayan dokular zaman zaman hava yolunu tıkayıp akciğerlere sağlıklı oksijen akışına engel olmakta ve bu olgunun uzun süreli yansımaları da hastalarda yüksek tansiyon, akciğer hastalıkları ve inme gibi serebrovasküler hastalıklara neden olabilir. Bu yüzden mutlaka tedavi edilmesi gerekir.”

Basit horlama ile obstrüktif uyku apne sendromunun ayırd edilmesinin de önemine dikkat çeken Dr Tanyeri “Bu durum uyku sırasında tekrar tekrar nefes durmaları ile karakterize bir hastalıktır. Nefes durmaları sırasında kandaki oksijen düzeyi azalır ve her apnenin ardından saniyeler süren kısa bir uyanıklık dönemi olur. Apneler gece boyunca yüzlerce defa tekrarlayabilir. Bu şekilde her gece onlarca hatta yüzlerce defa uyanan uyku apneli hastalar sık uyku bölünmeleri nedeniyle dinlendirici derin uyku evrelerine geçemezler. Şiddetli horlama,“Obstrüktif uyku apne sendromu”nun en sık görülen belirtilerinden biridir. Horlamanın kısa aralıklarla kesilmesi apnelerin varlığını gösterir. Sabahları yorgun uyanma, ağız kuruluğu, başağrısı, gündüz aşırı uyku hali, kilo alma, depresyon, unutkanlık, dikkat eksikliği, kolay sinirlenme, iş veriminde azalma, cinsel isteksizlik ve iktidarsızlık görülebilir. Bu olgularda direksiyon başında veya iş yerinde uyuklama, dikkat dağınıklığı nedeniyle trafik ve iş kazalarında önemli artış olduğu, uzun dönemde ise yüksek tansiyon, kalp krizi, kalp yetmezliği, kalpte ritm bozuklukları, felç geçirme riskinin arttığı saptanmıştır.”

Tanı ve tedavi konusunda ise: “Uykuda solunum bozukluklarının tanısı ''polisomnografi'' adı verilen bir uyku testi ile konabilir.Uyku testi ve muayene sonuçlarına göre hastanın yaşam stili ve hastalığın ağırlığı gözönüne alınarak tedavi şekli belirlenir. Öncelikle, tüm hastalar kilo vermeye, uyumadan önce uyku ilacı veya alkol almamaya teşvik edilir Horlama uyku apnesi belirtisi ise, hastalığın derecesine göre cerrahi tedavi veya uykuda solunumu destekleyen cihazlar önerilir. Solunumu destekleyen cihazlar (CPAP) çok iyi bir çözüm olsa da bütün gece burunda bir maskeyle yatmanın gerekmesi ve aletin çıkardığı gürültü nedeniyle çoğu kişi tarafından kullanılamamaktadır. Cerrahi yöntemler horlamayı kesmede çok başarılıdır ancak ağrılı olması dezavantajıdır. Ameliyatsız tedavi yöntemi olan “Radyo Frekans Yöntemi” günümüzde en sıklıkla kullanılmaktadır. Radyofrekans gevşek ve sarkık dokuların içerisini buharlaştırarak zaman içinde sertleşmesine ve dirileşmesine yol açmaktadır. Hastalığın derecesine göre yumuşak damak, dil kökü ve/veya bademciklere en az 2 seans lokal anestezi altında yapılan bu uygulama son derece basittir ve sadece 5-7 dakika sürmektedir. Bu işlem için uygun hastalarda 6 ila 8 hafta içinde horlama yüzde 80 sona ermekte ya da azalmaktadır. Bu yöntemin sayısız avantajları arasında güvenilir ve etkin bir işlem olması, muayenehane şartlarında yapılabilmesi, ameliyat olmadığı için bıçak kullanılmaması ve operasyon sonrası hastada bir rahatsızlık ve ağrı olmaması sayılabilir.” diyen Dr. Hasan Tanyeri’ye ilave olarak bana da herkese iyi uykular dilemek kalıyor.